Στάθης Μαυρομμάτης, σολίστ σαξοφώνου

Κριτική Αλέξανδρου Χαρκιολάκη, classicalmusic.gr (11/10/2006)

Το σαξόφωνο δεν θεωρείται και το πλέον συνηθισμένο όργανο για το οποίο οι Έλληνες συνθέτες γράφουν τη μουσική τους. Ο ανά χείρας δίσκος του Στάθη Μαυρομμάτη έρχεται λοιπόν σαν μία καταρχήν έκπληξη για τους μουσικόφιλους. Η έκπληξη γίνεται ακόμα μεγαλύτερη όταν διαπιστώσει κανείς ότι όλοι οι συνθέτες είναι Έλληνες. Η δυσπιστία με την οποία κάποιος θα πλησιάσει το δίσκο αυτό απομακρύνεται αμέσως μετά την ακρόαση του πρώτου έργου, το Δίπτυχο για σοπράνο σαξόφωνο και πιάνο του Ευάγγελου Κοκκόρη. Η διαδρομή που ακολουθεί ο συνθέτης μεταξύ των δύο μερών που αποτελούν την ολότητα του έργου είναι μεν αντιθετική αλλά τελικά ο τελικός συγκερασμός έρχεται μέσω μίας πολυεπίπεδης λύσης.

Το επόμενο έργο προέρχεται από την πένα του σημαντικού δημιουργού Νίκου Αστρινίδη. Το κομμάτι ονομάζεται Piece de Concert op. 57 και είναι για σοπράνο σαξόφωνο και πιάνο. Η αφιέρωση του έργου στη μνήμη του Ευστάθιου Μαυρομμάτη, φίλου του συνθέτη και παππού του ερμηνευτή, προϋποθέτει μία μελαγχολική διάθεση στο έργο που όμως πολλές φορές διασπάται από “ριπές” χαρούμενης μουσικής, οι οποίες όπως αναφέρει και ο συνθέτης στο φυλλάδιο του δίσκου είναι υπόμνηση “μελωδιών (ακόμα και χορευτικών ρυθμών) του νησιού της Κέρκυρας” ο οποίος είναι και ο τόπος καταγωγής του εκλιπόντα φίλου.

Ο Ντέμης Βισβίκης είναι ο επόμενος συνθέτης που καταθέτει την μουσική του άποψη σε αυτό το δίσκο. Το περιεχόμενο της μουσικής του διέρχεται αρχικά από το σαξόφωνο, διερευνώντας διάφορες περιοχές του οργάνου ενώ αργότερα τον πρωταγωνιστικό ρόλο αναλαμβάνει το πιάνο.

Ο Κωνσταντίνος Λυγνός, συνθέτης του επόμενου έργου που περιλαμβάνεται στον δίσκο, δίνει την δική του εκδοχή των χορών Valse και Tango. Η μελωδικότητα των φράσεων του αποτελούν κύρια συστατικά της μουσικής του γλώσσας. Το πρώτο κομμάτι τιτλοφορείται Air και σε αυτό ο συνθέτης δείχνει να “κοιτά” προς τα πίσω, στην περίοδο του μπαρόκ. Παρ’ όλα αυτά, μιλάμε για ένα σαφέστατο άκουσμα που αναπτύσσεται μέσω διαφόρων “καναλιών” και δεν εναπόκειται μόνο στην ορθό δρόμο αλλά καλεί τον ακροατή να ακούσει πίσω από το πεντάγραμμο.

Η αίσθηση του παιγνιώδους, όπου και παραπέμπει ο τίτλος, δείχνει να είναι η κυρίαρχη στο έργο του Μηνά Αλεξιάδη Divertimento Giocoso. Πρόκειται για τονικό έργο κατά το μεγαλύτερο μέρος του στο οποίο γίνεται εκτενής χρήση του χορευτικού στοιχείου ενώ από την πρώτη στιγμή μαγνητίζει την ακοή του ακροατή με την διασκεδαστική υφή του.

Η σύνθεση του Σπύρου Μάζη Πέντε Σκέψεις και Αισθήματα παρουσιάζει αξιοθαύμαστη συμμετρία ως προς τη διαχείριση του υλικού μιας και ο συνθέτης χρησιμοποιεί μαθηματικού τύπου αναλογίες μεταξύ των μουσικών σχημάτων. Το αποτέλεσμα ακούγεται άκρως ικανοποιητικό και η τζαζ αισθητική μερικών περασμάτων παίζει σημαντικό ρόλο στη διάρθρωση του έργου.

Ο Δημήτρης Νικολάου δείχνει να αναλογίζεται τη χρήση της πρότυπης μελωδίας, όπως τη χαρακτηρίζει, στα έργα του. Ο συλλογισμός αυτός περιέχεται με περισσότερες λεπτομέρειες στο συνοδευτικό τομίδιο του δίσκου αυτού. Πάντως η χρήση των μελωδιών σε αυτά τα δύο έργα είναι απολαυστική και η ηχητική απόλαυση ικανοποιητικότατη.

Το τελευταίο έργο του δίσκου αυτού ανήκει στον Ιωσήφ Παπαδάτο και έχει τίτλο Χορεύτριες του Ουρανού. Ο πρωταγωνιστικός ρόλος του σαξοφώνου διατηρείται καθ’ όλη τη διάρκεια του έργου, κάτι που άλλωστε επιβεβαιώνει και ο συνθέτης στις σημειώσεις του, αλλά και τα κρουστά εμφανίζονται με διάφορους ηχητικούς ρόλους κατά τη διάρκεια του κομματιού. Το υπερβατικό ηχητικό περιβάλλον του Παπαδάτου συνθέτει ένα σχεδόν ονειρικό ηχητικό κόσμο ο οποίος μεταφέρει τον ακροατή σε μία ονειροφαντασία.

Η γενικότερη εντύπωση που δημιουργείται είναι ότι ο Μαυρομμάτης και οι συνεργάτες του Παντελή και Δεσύλλας κατέχουν την τεχνική των οργάνων τους σε υψηλότατο βαθμό ενώ παράλληλα έχουν την απαραίτητη μουσική-συναισθηματική νοημοσύνη για να ερμηνεύουν μουσική, προσόν που έχει εκλείψει από πολλούς μουσικούς στις μέρες μας. Από την άλλη, οι συνθέτες που συμμετέχουν στο δίσκο αυτό δείχνουν να έχουν κάτι σημαντικό να πουν και να μας εκπλήσσουν ευχάριστα με τα κομμάτια τους. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε ευτυχώς πολλά να ακούσουμε από αυτούς τους συνθέτες αλλά σίγουρα και από άλλους που θα αποτολμήσουν να γράψουν μουσική για σαξόφωνο.